Lễ hội truyền thống An Giang – Chol Chnam Thmay mang theo không khí năm mới rộn ràng trong cộng đồng Khmer An Giang, với những phong tục, nghi lễ được gìn giữ qua nhiều thế hệ và gửi gắm ước vọng về một năm bình an, tốt lành.
Mỗi năm vào khoảng giữa tháng 4 dương lịch, đồng bào Khmer tại An Giang lại đón Chol Chnam Thmay – lễ hội mừng năm mới theo truyền thống. Lễ hội thường kéo dài trong 3 ngày, riêng năm nhuận kéo dài 4 ngày và được tổ chức theo lịch riêng của người Khmer.
Những ngày này, không khí đón Tết hiện diện trong từng gia đình. Nhà cửa được quét dọn, bàn thờ lau chùi sạch sẽ, chum nước được đổ đầy, chuồng trâu, chuồng bò cũng được sửa sang, chuẩn bị rơm rạ. Các gia đình chuẩn bị gạo, bánh trái, hoa quả, cá, thịt, rau cùng các lễ vật để đón năm mới và rước ông bà, tổ tiên về cùng vui Tết.
Người Khmer An Giang chuẩn bị nhà cửa, lễ vật và các phong tục truyền thống để đón Tết Chol Chnam Thmay. Ảnh: Dân tộc Phát triển
Trong ngày Tết, người Khmer diện những bộ trang phục truyền thống nhiều màu sắc, tắm nước thơm với mong muốn gột rửa những điều không may của năm cũ. Trẻ nhỏ cũng được sắm quần áo, giày dép mới và chuẩn bị tươm tất để cùng gia đình tham gia các nghi lễ. Công việc thường ngày tạm gác lại, mọi người dành thời gian nghỉ ngơi, chăm lo cho gia đình và chuẩn bị đón năm mới.
Ngày đầu tiên của Chol Chnam Thmay diễn ra lễ rước Đại lịch. Sau khi tắm gội, mặc trang phục đẹp và chuẩn bị lễ vật, mọi người mang nhang đèn, hoa quả đến chùa. Vào giờ tốt đã được lựa chọn, thường vào khoảng 7 giờ sáng hoặc 5 giờ chiều, nghi thức rước Đại lịch, hay Môha Sang-Kran, được tiến hành.
Môha Sang-Kran được đặt trong khay sơn son thếp vàng, đưa lên kiệu và khiêng vòng quanh chính điện 3 vòng trong không khí trang trọng. Đây vừa là nghi thức chào đón năm mới, vừa là thời điểm người dân chờ đón điềm báo về một năm mới tốt hay xấu, tùy vào việc cuộc rước diễn ra có hoàn thiện hay không. Sau nghi thức rước, mọi người vào chính điện lễ Phật, tụng kinh và chúc mừng năm mới.
Lễ hội Chol Chnam Thmay vì thế mang đậm dấu ấn văn hóa và đời sống tinh thần của đồng bào Khmer. Từ việc sửa sang nhà cửa, chuẩn bị lễ vật đến những nghi thức tại chùa, tất cả cùng tạo nên không khí đón năm mới vừa trang trọng, vừa rộn ràng trong cộng đồng Khmer tại An Giang.
